Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου 2009

…έχω αργήσει με περιμένουν (το Debate που δεν έγινε ποτέ).

Αγαπημένε μου πολιτικέ,

Σε λίγες μέρες έχουμε εκλογές γεγονός που φαντάζομαι πως το γνωρίζεις. Θα ήθελα να σε ενημερώσω πως θα πρέπει να φύγω καθώς είναι πλέον αργά και νομίζω πως έχω αργήσει, ...με περιμένουν.

Στη συνέχεια θα βρεις μερικά ερωτήματα που με βασάνιζαν το διάστημα που ήμασταν μαζί χωρίς να περιμένω απαντήσεις γιατί είναι πλέον αργά, έχω αργήσει, ...με περιμένουν.

Γιατί πήρες τα χρήματα που σου έδωσαν για να τους ευνοήσεις; Γιατί τους άφησες να φύγουν και να κυκλοφορούν ελεύθεροι; Γιατί δεν με προφύλαξες; Γιατί άφησες το φίλο σου στην εφημερίδα να διακινεί χρήματα και να σε εκβιάζει; Γιατί δεν υποστήριξες το δίκαιο, το άξιο, το αληθινό; Γιατί δεν έμεινες ελεύθερος και αδέσμευτος όπως είχαμε συμφωνήσει; Είχα ανάγκη να σε εμπιστευτώ.

Γιατί δεν προστάτεψες το δέντρο που είχα έξω από το παράθυρο μου και το άφησες να καεί; Γιατί μου επιστρέφεις λιγότερα από αυτά που σου παρέδωσα; Γιατί είσαι τόσο ανεκτικός με αυτούς που ρυπαίνουν το περιβάλλον, το σπίτι που ζούμε, το νερό που πίνουμε, τον αέρα που αναπνέουμε; Γιατί συνεχίζεις να μολύνεις και εσύ το περιβάλλον; Εγώ έγινα ενεργός, εσύ γιατί συνεχίζεις να είσαι αδιάφορος; Αν πιστεύεις πως είσαι αθάνατος σκέψου πως εγώ δεν είμαι.

Μου ζήτησες κάποτε για μια υπόθεση μου να σου καταθέσω ένα χαρτί. Ένα χαρτί που έπρεπε να ζητήσω από εσένα για να στο ξαναδώσω. Χρειάστηκα 4 μέρες, άφησα τη δουλειά μου, ανέβηκα σκάλες, κατέβηκα υπόγεια και μίλησα με πολλούς, περίμενα τελικά άλλες 15 μέρες. Γιατί;

Ξεκινούσα κάθε πρωί για να επιστρέψω αργά το βράδυ. Δούλεψα σκληρά, είχα ιδέες, προσπάθησα να τις υλοποιήσω και αυτά που έβγαζα στα έδινα. Μου ζήτησες και άλλα. Μείωσα τις ανάγκες μου για να εξοικονομήσω και να σου δώσω και άλλα, τι τα έκανες; Πού τα ξόδεψες; Γιατί δυσκολευόμαστε τώρα; Κουράστηκα πια σε λίγο θα πάρω σύνταξη. Θα πάρω;

Πριν από χρόνια όταν πρωτοήρθα κοντά σου σπούδαζα ακόμη σε μια κρύα, συνωστισμένη και παραμελημένη αίθουσα. Είχα όνειρα τότε που τα γέμισες ξεθωριασμένα χρώματα αγνοώντας τους καθηγητές μου, απαξιώνοντας τη γνώση. Προσπάθησα πολύ και ξόδεψα, αν και μου είπες πως θα ήταν δωρεάν. Τα κατάφερα και πήρα το χαρτί, το ανεξίτηλο νόμισα... δεν το χρησιμοποίησα όμως ποτέ, ξέβαψε, φρόντισες να μην έχει καμιά αξία. Γιατί δεν σκέφτηκες το μέλλον μας;

Και ξέρεις δεν είναι μόνο αυτά που μου έκανες. Αυτό που με πλήγωσε είναι πως άφησες το μέτριο και το κακόγουστο να υπερισχύσει, δεν έβαλες κανόνες ή δεν τους σεβάστηκες, έδωσες χώρο στην αλαζονεία, τον εγωισμό και την ανευθυνότητα. Επικρότησες τη λαμογιά και τιμώρησες τη συνέπεια. Υποστήριξες την αδικία και τη συγκάλυψη, φοβήθηκες την ευθύνη, τη δικαιοσύνη. Ανέδειξες το θράσος και υποτίμησες την ευγένεια. Ενθάρρυνες την ευκολία και την αρπαχτή και τιμώρησες την καινοτομία και τον κόπο. Έκανες το "τίποτα" και τον "κανένα" να φαίνονται καλύτεροι σου. Σκεφτόσουν μόνο τον εαυτό σου αν και ήμασταν μαζί. Έπρεπε να ισορροπήσουμε αλλά προτίμησες αντί να ανέβεις και να έρθεις κοντά μου να με τραβήξεις κάτω.

Θα μπορούσα να το πω κι αλλιώς. Έμαθα τις λέξεις μία μία για να τις χρησιμοποιώ σωστά αλλά προτιμώ να στο πω απλά όπως το ζητούσα και από εσένα.

Δεν σε πιστεύω πια, γιατί συνεχίζεις να μου λες ψέματα; Είχα όνειρα για τη ζωή μου και τη χώρα μου. Γιατί τσάκισες την περηφάνια μου και με έκανες τελευταίο; Θα πρέπει να θυμάσαι πως δεν είμαι δείκτης ή αριθμός αλλά αυτός που σε εμπιστεύτηκε και σου έδωσε τα κλειδιά, που δεν είχε ως στόχο να είναι «κυρίαρχος» αλλά να ζει με αξιοπρέπεια.

Τώρα πρέπει να με πιστέψεις εσύ. Θα πρέπει να φύγω, είναι αργά, ...με περιμένουν.

ΥΓ.
Τα κλειδιά κράτησέ τα. Δεν τα χρειάζομαι πια. Θα χτίσω δικό μου σπίτι.

Χ.Τ. 21/09/09

Σάββατο 19 Σεπτεμβρίου 2009

Καταψήφισαν την αναδάσωση των καμένων οι ευρωβουλευτές της Ν.Δ.

του Νίκου Ρούσση (Ελευθεροτυπία: 18/09/09)

Καταψηφίζοντας, στο σχετικό ψήφισμα για τις πυρκαγιές στη ΝΑ Ευρώπη που εγκρίθηκε χθες από την Ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου, σωρεία τροπολογιών, με τις οποίες προβλεπόνταν να μην αξιοποιούνται οι καμένες περιοχές για οιαδήποτε κερδοσκοπικά, πολεοδομικά και τουριστικά σχέδια, οι ευρωβουλευτές της Νέας Δημοκρατίας ανέδειξαν το ενδιαφέρον τους όχι για την αναδάσωση των καμένων περιοχών, αλλά για την αλόγιστη… αξιοποίησή τους.

Καταψηφίζοντας τις συγκεκριμένες τροπολογίες, που θα μπορούσαν να ενσωματωθούν στον «κορμό» τού, κατά τα άλλα, ανώδυνου ψηφίσματος για τις πυρκαγιές, που εγκρίθηκε από την Ολομέλεια, οι ευρωβουλευτές της Νέας Δημοκρατίας δεν δέχθηκαν να επιστρέφονται τα ποσά της κοινοτικής βοήθειας από τις χώρες που δεν αναδασώνουν πλήρως τις πληγείσες περιοχές και επιτρέπουν αλλαγή της χρήσης της καμένης γης.

Συγκεκριμένα και με βάση τα αποτελέσματα από την ονομαστική ψηφοφορία:
- Ολοι οι ευρωβουλευτές της Ν.Δ. (πλην της κυρίας Γιαννάκου, που δεν ψήφισε καθόλου) καταψήφισαν τροπολογία των Πρασίνων που προέβλεπε ότι «καμία αλλαγή στη χρήση γης δεν θα πρέπει να επιτρέπεται μετά από δασικές πυρκαγιές, και ζητεί ως ποινή την επιστροφή της κοινοτικής βοήθειας από όποιο κράτος μέλος δεν αναδασώνει πλήρως την πληγείσα περιοχή ή επιτρέπει αλλαγή της χρήσης γης για οιαδήποτε κερδοσκοπικά, πολεοδομικά και τουριστικά σχέδια».

Η τροπολογία υπερψηφίστηκε από τους ευρωβουλευτές του ΠΑΣΟΚ, του ΣΥΡΙΖΑ, των Οικολόγων και του ΛΑΟΣ.

- Με εξαίρεση την κυρία Γιαννάκου που υπερψήφισε, οι ευρωβουλευτές της Ν.Δ. Παπαστάμκος, Κράτσα, Παπανικολάου, Πουπάκης, Σκυλακάκης και Τσουκαλάς, καταψήφισαν τροπολογία των Πρασίνων, με βάση την οποία καταδικάζεται «η πρακτική της νομιμοποίησης παράνομων κτισμάτων σε προστατευόμενες και μη εγκεκριμένες περιοχές».

Η τροπολογία υπερψηφίστηκε απ’ όλους τους ευρωβουλευτές του ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ, ΛΑΟΣ και Οικολόγους.

- Με εξαίρεση την κυρία Γιαννάκου, τον κ. Παπαστάμκο και όλους τους άλλους Ελληνες ευρωβουλευτές που ψήφισαν υπέρ, οι «γαλάζιοι» ευρωβουλευτές Κράτσα, Παπανικολάου, Πουπάκης, Σκυλακάκης και Τσουκαλά, καταψήφισαν τροπολογία της Ενωτικής Αριστεράς, που προέβλεπε ότι «οι ζημιές που προκλήθηκαν από τις δασικές πυρκαγιές θα μπορούσαν να είχαν προληφθεί εάν ορισμένα κράτη-μέλη είχαν αναπτύξει και εφαρμόσει πιο αποτελεσματικές πολιτικές πρόληψης και επαρκή νομοθετικά μέτρα για τη διατήρηση και την καταλληλότερη χρήση της γης».

- Σε αντίθεση με όλους τους Ελληνες ευρωβουλευτές των άλλων κομμάτων, όλοι οι ευρωβουλευτές της Ν.Δ. καταψήφισαν τροπολογία, με βάση την οποία ζητούνταν από τα κράτη-μέλη της Ε.Ε. «να ενεργήσουν δραστήρια για τη βελτίωση και την εφαρμογή των νομοθετικών πλαισίων τους για την προστασία των δασών και να αποφύγουν δραστηριότητες εμπορευματοποίησης, αποχαρακτηρισμού και ιδιωτικοποίησης, ώστε να περιοριστούν οι καταπατήσεις και η κερδοσκοπία».

Κατά τα άλλα, στο Ψήφισμα που εγκρίθηκε χθες ζητείται η άμεση κινητοποίηση του Ταμείου Αλληλεγγύης της Ε.Ε. για την ενίσχυση των θυμάτων των καταστροφικών δασικών πυρκαγιών αυτό το καλοκαίρι στη Νότια Ευρώπη, και ειδικά στην Ελλάδα, και ζητείται η ενίσχυση της διασυνοριακής δράσης για την καταπολέμηση των πυρκαγιών.

Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου 2009

Αυξήθηκαν οι αρκτικές θερμοκρασίες

Οι θερμοκρασίες στις βόρειες αρκτικές περιοχές βρίσκονται σήμερα στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 2.000 ετών, σύμφωνα με τις μετρήσεις μιας νέας επιστημονικής έρευνας.

Οι αλλαγές στην τροχιά της Γης είχαν προκαλέσει πολλούς αιώνες χαμηλών θερμοκρασιών, όμως τα τελευταία 100 χρόνια οι αρκτικές θερμοκρασίες έχουν αυξηθεί αισθητά λόγω της εκπομπής των "αερίων του θερμοκηπίου".

Η έρευνα έγινε από αμερικανούς επιστήμονες, υπό τον καθηγητή γεωλογίας και περιβάλλοντος Ντάρελ Κάουφμαν του πανεπιστημίου της Β.Αριζόνα, και δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "Science", σύμφωνα με το BBC και το Γαλλικό Πρακτορείο.

Οι επιστήμονες πήραν δεδομένα από πάγους μεγάλου βάθους, δακτυλίους των κορμών των δέντρων, ιζήματα λιμνών κ.α. και επιβεβαίωσαν ότι η Αρκτική είναι πολύ ευαίσθητη τόσο στις μεταβολές της ηλιακής ακτινοβολίας (που επέρχονται λόγω των μεταβολών στον άξονα περιστροφής του πλανήτη μας), όσο και στο φαινόμενο του "θερμοκηπίου".

Μέχρι τώρα οι επιστήμονες είχαν υπολογίσει τις αρκτικές θερμοκρασίες μέχρι πριν 400 χρόνια. Όμως, με τη νέα έρευνα, οι επιστήμονες μπόρεσαν να διαμορφώσουν μια λεπτομερειακή εικόνα των αρκτικών θερμοκρασιών ανά δεκαετία, σε πολύ μεγαλύτερο βάθος χρόνου, και διαπίστωσαν ότι η περίοδος 1998-2008 ήταν η πιο θερμή.

Ενώ στα προηγούμενα 1.900 χρόνια οι αρκτικές θερμοκρασίες έπεφταν, τα τελευταία 100 χρόνια ανεβαίνουν συνεχώς.

Κατά τα τελευταία η άνοδος της θερμοκρασίας έχει λάβει δραματικές διαστάσεις, σύμφωνα με την έρευνα. Κατά μέσο όρο η Αρκτική ψυχραινόταν με ρυθμό 0,2 βαθμών ανά χιλιετία μέχρι το 1900, ενώ έκτοτε έχει θερμανθεί κατά 1,2 βαθμούς Κελσίου.

Δευτέρα 7 Σεπτεμβρίου 2009

Οι πλημμύρες απειλούν τον πληθυσμό της Γης

Σύμφωνα με το Παγκόσμιο Ταμείο για τη Φύση

Περίπου το ένα τέταρτο του πληθυσμού της Γης απειλείται από τις πλημμύρες που θα προκληθούν από το λιώσιμο των πάγων, προειδοποίησε την Τετάρτη το Παγκόσμιο Ταμείο για τη Φύση (WWF), στο περιθώριο της Διάσκεψης για το Κλίμα που πραγματοποιείται στη Γενεύη μέχρι τις 4 Σεπτεμβρίου.

Το 2100 η στάθμη των ωκεανών θα έχει ανέβει περισσότερο από ένα μέτρο θέτοντας σε κίνδυνο τους πληθυσμούς που ζουν στις ακτές, αναφέρει το WWF σε έκθεσή του.

"Αυτή τη στιγμή η Αρκτική υπερθερμαίνεται δύο φορές πιο γρήγορα απ' ό,τι ο πλανήτης στο σύνολό του", επισημαίνει ο Πάτρικ Χοφστέτερ, υπεύθυνος για την κλιματική πολιτική του WWF Ελβετίας.

Ο πλανήτης φαίνεται ότι βρίσκεται αντιμέτωπος με μια μη αναστρέψιμη διαδικασία. Όσο μειώνονται οι πάγοι και ανεβαίνει η στάθμη των ωκεανών, τόσο μεγαλύτερη ποσότητα ηλιακής ενέργειας θα απορροφάται και "αυτό θα αυξήσει περισσότερο τις θερμοκρασίες", επισημαίνεται στην έκθεση.

Επίσης από την υπερθέρμανση απελευθερώνονται μεγάλες ποσότητες μεθανίου που μέχρι τώρα "ήταν εγκλωβισμένες στους πάγους". Αυτό το φαινόμενο επιταχύνει με τη σειρά του το λιώσιμο των πάγων.

"Δεν μπορούμε να σπάσουμε αυτή την αλυσίδα επικίνδυνων αντιδράσεων παρά μόνο με τη δραστική μείωση των εκπομπών αερίων που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου και με τη διατήρηση της υπερθέρμανσης του πλανήτη κάτω από τους 2 βαθμούς Κελσίου", τονίζει ο Χοφστέτερ.

"Για το λόγο αυτό οι βιομηχανικές χώρες θα πρέπει να μειώσουν τουλάχιστον κατά 40% τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα από σήμερα ως το 2020", συμπληρώνει.

Αυτό είναι το βασικό θέμα στο οποίο θα πρέπει να συμφωνήσουν οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων στην Κοπεγχάγη τον Δεκέμβριο. Η συμφωνία αυτή θα διαδεχτεί το Πρωτόκολλο του Τόκιο το 2013.

Η συγκεκριμένη συμφωνία θα επιτρέψει τη μείωση των αερίων που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου, με πιθανό αποτέλεσμα να αυξηθεί η θερμοκρασία του πλανήτη ακόμα και 6,4 βαθμούς Κελσίου ως το τέλος του αιώνα, σύμφωνα με προβλέψεις της Διακυβερνητικής Ομάδας Εμπειρογνωμόνων για το Κλίμα (Giec).

Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου 2009

Η πολιτική που απαξιώθηκε...

Το Αρχαίο Ελληνικό πνεύμα, πρωτοπόρο, δημιουργικό και συνεχής δότης ιδεών, σκέψεων και προσανατολισμών προς ολόκληρη την ανθρωπότητα, αποτέλεσε την φύτρα που βλάστησαν και καρποφόρησαν, η έννοια, ο ορισμός και η εδραίωση της πολιτικής σκέψεως, του πολιτικού διαλογισμού και της πολιτικής πράξεως, στοιχεία που συνιστούν την πολιτική επιστήμη.

Οι Έλληνες διανοητές, με πρώτους τον Πλάτωνα και τον Αριστοτέλη, συνέλαβαν και διετύπωσαν κατά τρόπο μοναδικό τις έννοιες, αλλά και τις γενικές αρχές της Πολιτικής Επιστήμης.

Ο κατ’ εξοχήν θεμελιωτής αυτής, Αριστοτέλης, στο τέταρτο βιβλίο των «Πολιτικών» του, αναπτύσσει τις απόψεις του και υποστηρίζει την ανάγκη της υπάρξεως μιας επιστήμης, της πολιτικής επιστήμης. Υποστηρίζει ότι το κύριο έργο αυτής είναι να καθορίζει ποιο είναι το καλύτερο πολίτευμα που αρμόζει σε μια πολιτεία και ποιες ιδιότητες πρέπει να έχει αυτό, προκειμένου να ικανοποιεί και να ανταποκρίνεται στις προσδοκίες όλων των πολιτών. Ο όρος πολιτική προέρχεται από την αρχαία λέξη πόλις < αρχ. πολιτική· < σημδ. γαλλ. politique < λατ. politica < αρχ. πολιτική.

Πρώτος ο Πρωταγόρας χρησιμοποίησε την λέξη Πολιτεία στην γνωστή πραγματεία του «περί πολιτείας». Ο Αριστοτέλης καθιέρωσε τον όρο στα περίφημα «Πολιτικά» του με τα οποία κυρίως, θεμελίωσε την Πολιτική επιστήμη. Ο Πλάτωνας επέβαλε τον όρο με την «Πολιτεία» και τον «Πολιτικό» του. Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη, η συμμετοχή των πολιτών στις δημόσιες υποθέσεις, στα κοινά, αποτελεί και το κύριο αντικείμενο, με το οποίο αποκτά επιστημονικό περιεχόμενο.

Τόσο ο Πλάτωνας όσο και ο Αριστοτέλης είχαν την πεποίθηση ότι διά της παιδευτικής λειτουργίας της πολιτείας, είναι δυνατό να εξυψωθεί ο άνθρωπος και, κατά συνέπεια, η διάστασις των πολιτών. Πίστευαν ότι η «πολιτική» και «η πολιτική εξουσία είναι ο καλύτερος τρόπος πραγματώσεως των ύψιστων σκοπών της πολιτείας, της ηθικής ανατάσεως και της καταξιώσεως του ανθρώπινου Όντος».

Ο Πλάτωνας, στην «Πολιτεία» του κατασκευάζει μια ιδεατή πολιτεία, την Πλατωνική Πολιτεία. Διερευνά και αναλύει την ιδέα της Δικαιοσύνης, διότι πιστεύει, ότι αυτή είναι η μέγιστη αρετή, την οποία πρέπει να αποκτήσει ο άνθρωπος και η οποία δύναται να συντελεσθεί με την παιδευτική λειτουργία της σωστής και ιδανικής πολιτείας. Ομοίως, αναπτύσσει την άποψη ότι οι διάφορες οικονομικές και κοινωνικές ανάγκες, υποχρεώνουν τα άτομα στο να συστήσουν τις ανθρώπινες κοινωνίες. Υποστηρίζει την άποψη ότι η συγκρότηση αυτής της ιδέας της Πολιτείας, είναι δυνατό να πραγματοποιηθεί, μόνον εάν οι φιλόσοφοι κυβερνήσουν στις πόλεις. Μέσα σε αυτά τα πλαίσια, πιστεύει ότι διαπλάσσεται ο σωστός και ιδανικός τύπος πολίτη και λαμβάνει ουσιαστικό περιεχόμενο η ιδέα της Δικαιοσύνης και της Αρετής.

Ο Αριστοτέλης, οποίος θεωρείται ο κατ’ εξοχήν θεμελιωτής της παγκόσμιας πολιτικής επιστήμης, περιέγραψε, μελέτησε και ανέλυσε τα πολιτεύματα (250) περίπου πόλεων και κρατών της εποχής του και συνέγραψε την γνωστή «Πολιτεία», πολύτομο έργο από το οποίο όμως διασώζεται μόνο το κεφάλαιο που αναφέρεται στην περίφημη «Αθηναίων πολιτεία».

Ο Αριστοτέλης πρώτος καθιερώνει την θεωρία περί της πολιτικής κοινότητας. Ο άνθρωπος, υποστηρίζει, ο οποίος έχει εκ φύσεως την τάση να αποτελεί μέλος της πολιτικής κοινότητας και να είναι «Ζώον πολιτικόν», όταν συμβεί και ευρεθεί εκτός αυτής, παύει να είναι άνθρωπος και γίνεται θηρίο. Η Πολιτική κοινότητα κατά τον Αριστοτέλη, ευρίσκεται υπεράνω από την κοινωνική και οικονομική κοινότητα, διότι για να υπάρξουν οι δύο δεύτερες θα πρέπει να υπάρχει η πρώτη, η οποία θα τους δημιουργήσει την δυνατότητα της ενώσεως και της υπάρξεως.

Σάββατο 5 Σεπτεμβρίου 2009

«Με το πόδι στο γκάζι η Γη βυθίζεται στην άβυσσο»

«Η Γη βυθίζεται στην άβυσσο», προειδοποίησε στις 3 Σπτεμβρίου ο γ.γ. του ΟΗΕ Μπαν Κι Μουν και πρόσθεσε ότι επιταχύνεται η υπερθέρμανση του πλανήτη. «Έχουμε το πόδι στο γκάζι και βυθιζόμαστε στην άβυσσο», τόνισε στη διάρκεια της 3ης Διάσκεψης του ΟΗΕ για το Κλίμα που διεξάγεται στη Γενεύη.

Ο γ.γ. των Ηνωμένων Εθνών, ο οποίος επισκέφτηκε την Αρκτική και ενημερώθηκε για την καταστροφή που προκαλούν οι κλιματικές αλλαγές, δήλωσε επίσης: «Όλα αυτά τα χρόνια, οι επιστήμονες δέχονται κατηγορίες ότι προκαλούν πανικό». «Όμως αυτοί που πραγματικά θα έπρεπε να προκαλούν πανικό με τις δηλώσεις τους είναι εκείνοι που λένε ότι δεν μπορούμε να δεσμευτούμε με πράξεις υπέρ του κλίματος αν αυτές επιβραδύνουν την οικονομική ανάπτυξη», συμπλήρωσε.

Εκτίμησε τέλος ότι «οι κλιματικές αλλαγές είναι πιθανό να προκαλέσουν μια μαζική καταστροφή».

Πέμπτη 3 Σεπτεμβρίου 2009

Μπορεί να μεταμορφωθεί ο καπιταλισμός;

Αυτή είναι και η βασική ερώτηση της εποχής μας πριν ακόμη και από την ερώτηση «τι μπορούμε να κάνουμε για την αλλαγή του κλίματος».

Μια νέα πολιτική ιδεολογία θα είχε νόημα μόνο εάν καταφέρει να εστιάσει στην οικονομική και κοινωνική πλευρά της περιβαλλοντολογικής πραγματικότητας σε παγκόσμιο επίπεδο. Θα μπορούσε να είναι πραγματικά αποδοτική καθώς θα επανέφερε την προσοχή στις θεμελιώδης αρχές της ανθρώπινης ύπαρξης. Και το βασικό ερώτημα εάν «μπορεί ο καπιταλισμός να μεταμορφωθεί;» παραμένει ανίσχυρο και αναπάντητο καθώς στα φώτα της δημοσιότητας και τις συζητήσεις περί αλλαγής κλίματος κυριαρχούν τα θέματα της πράσινης τεχνολογίας, του τρόπου ζωής και των πράσινων φόρων μετατοπίζοντας απλώς λίγο την πολιτική σκέψη του καπιταλισμού που υποστηρίζει πως το πρόβλημα θα το λύσει η αγορά, θα το λύσει ο ανταγωνισμός, το ατομικό συμφέρον!

Ακούγεται τόσο όμορφο αλλά είναι πραγματικά κοινωνική προοπτική και σοβαρή σκέψη; Πρόσφατες κοινωνικές έρευνες έδειξαν πως δεν είναι και πως υπάρχουν πολύ βαθύτερες κοινωνικές, πολιτικές και οικονομικές προοπτικές από αυτές που μας υπόσχονται η τεχνολογία, ο τρόπος ζωής και μια σειρά πράσινων φόρων, από ότι πιστεύουμε. Οι έρευνες αυτές κατέδειξαν πως τώρα είναι η ώρα να αλλάξουμε τις κοινωνικές συνήθειες και πρακτικές μας από αυτές που μεγιστοποιούν το ατομικό συμφέρον σε αυτές που επιδιώκουν την εξασφάλιση του κοινωνικού συμφέροντος.

Τρίτη 1 Σεπτεμβρίου 2009

Υπάρχει κλιματική αλλαγή; Tι θα κάνουμε γι αυτό;”

Είναι πλέον τόσο κοινωνική όσο και επιστημονική πεποίθηση πως η κυριότερη αιτία της συνεχιζόμενης αλλαγής του κλίματος είναι η εκπομπή καυσαερίων από την ανθρώπινη δραστηριότητα. Το ερώτημα πλέον δεν είναι εάν “υπάρχει κλιματική αλλαγή;” αλλά “τι θα κάνουμε γι αυτό;”. Σήμερα η απάντηση σε όλα αυτά συνοψίζεται σε τρεις τομείς: νέες τεχνολογίες, τρόπος ζωής (καθημερινότητα), πράσινοι φόροι.

Οι νέες τεχνολογίες περιλαμβάνουν αρκετές καινοτομίες όπως: υβριδικά αυτοκίνητα, ηλιακοί πίνακες, πυρηνική ενέργεια, λαμπτήρες χαμηλής κατανάλωσης, καθρέφτες στο διάστημα, πυρηνική τήξη, παλιρροϊκή ενέργεια με φράγματα, ανεμογεννήτριες και καύσιμα υδρογόνου.

Είναι γεγονός πως ο ρόλος της τεχνολογίας είναι σημαντικός στον αγώνα για την εξάλειψη της καταστροφής του περιβάλλοντος. Θα ήταν όμως λάθος να αγνοήσουμε το κοινωνικό και το οικονομικό περιβάλλον μέσα στο οποίες αυτές οι τεχνολογίες αναπτύσσονται. Πολύ συχνά σημαντικά τεχνολογικά επιτεύγματα ακυρώνονται από την υπερπαραγωγή και την υπερκατανάλωση που καθοδηγούνται από βαθύτερες δυνάμεις του παγκόσμιου κοινωνικού και πολιτικού περιβάλλοντος.

Η αλλαγή του τρόπου ζωής περιλαμβάνει επίσης σημαντικές ενέργειες όπως: μείωση της σπατάλης αγαθών και υλικών, ανακύκλωση, μείωση της χρήσης του αυτοκινήτου, κλείσιμο των ενεργοβόρων συσκευών και έλεγχος του νερού στην τουαλέτα. Είναι αξιοπερίεργο, πως μερικές φορές μεταβιβάζεται στους ιδιώτες η αποκλειστική ευθύνη για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Ακόμη και έτσι όμως δεν επιτυγχάνεται η πολυπόθητη μείωση στα επιτρεπτά επίπεδα ανά κάτοικο (1,5 τόνος διοξειδίου ανά κάτοικο τον χρόνο) που έχουν οριστεί στις αναπτυγμένες βιομηχανικά χώρες. Υπάρχουν σαφώς ισχυρά συμφέροντα στην παραγωγή που δεν επιτρέπουν την επιθυμητή μείωση ακόμη και μετά τη χρήση των φίλτρων εκπομπής αερίων.

Οι πράσινοι φόροι παρουσιάστηκαν με αρκετές προσδοκίες και υποστηρίχθηκαν από οικολογικά κινήματα. Οι φόροι αυτοί έχουν σκοπό να αλλάξουν την ανύπαρκτη περιβαλλοντολογική συμπεριφορά μέσω μιας διαδικασίας ποινικοποίησης των ενεργοβόρων και μολυσματικών πρακτικών.

Με μια πρώτη ματιά, οι λύσεις που περιγράφηκαν παραπάνω φαίνονται ελκυστικές. Με μια δεύτερη όμως ανάγνωση μοιάζουν ως μεμονωμένα κομμάτια, μέρη μιας κατασκευής που στο σύνολο της αποτελεί μάλλον μεγαλύτερο πρόβλημα παρά λύση.

Υπάρχει περίπτωση κάποιο από τα παραπάνω μέτρα να είναι αποδοτικό σε οικονομίες που καθοδηγούνται από το κέρδος και όχι την ανάγκη; Πολλοί θεωρητικοί έχουν διατυπώσει την άποψη πως ο συνδυασμός τέτοιων οικονομιών και αποσπασματικών πράσινων μέτρων είναι πιθανόν η συνταγή για σίγουρη αποτυχία παρά για επιβίωση.

Αυτό συμβαίνει γιατί το σύγχρονο καπιταλιστικό σύστημα είναι σχεδιασμένο να μεγιστοποιεί τις τιμές της παραγωγής, της κατανάλωσης και της ανάπτυξης αλλά δεν μπορεί να υπολογίσει τα αποτελέσματα μιας διαρκώς αυξανόμενης σε κλίμακα οικονομικής δραστηριότητας. Με άλλα λόγια, ο καπιταλισμός δεν μπορεί να δει πως ο πλανήτης μας είναι πεπερασμένος καθώς έχει σχεδιαστεί ως ένα οικονομικό σύστημα που δεν υπολογίζει τα όρια των φυσικών πόρων και είναι ανοικτό το ερώτημα πλέον, μετά και την πρόσφατη οικονομική κρίση, για το αν και πότε θα μπορέσει να προσαρμοστεί ώστε να αντιμετωπίσει τις καταστάσεις με τα νέα πεπερασμένα μεγέθη και δεδομένα;